Svæðislýsing
| *Gróðursæl er Grunnavík Gekk ég þar um grundir Getur verið unaðsrík og gefið góðar stundir Fóstur jörðin þar er mín Um alla ævi daga Getur líka orðið þín En það er önnur saga F.J.* |
|
Grunnavík liggur yst við Jökulfirði sunnanverða, á milli Staðarhlíðar og Vébjarnarnúps. Staðarhlíð er hömrum girt efst og skriðurunnin niður að grýttri sjávarstrandræmunni. Vestast í Staðarhlíðinni rísa píramíðalaga klettabrúnir sem kallast Maríuhorn eftir guðsmóðurinni. Norðan þeirra er fallegur klettur í basaltgangi sem ber nafnið Ófæra. Í gegnum klettinn ganga tvö göt. Um annað þeirra er hægt að ganga á fjöru, en ytra gatið er fært róðrarbátum. Í Sturlungasögu er sagt frá þeim bræðrum Atla og Þormóði Hjálmarssonum úr Grunnavík. Þeir börðust með sonum Þorvalds í Vatnsfirði gegn Sturlu Sighvatssyni í Stakkgarði við Hundadal í Dölum. Ekki er vitað hvenær byggð hófst í Grunnavík en þar var áður þéttbýlt. Víkin er vel gróin og skilyrði til útræðis þokkaleg. Eftir aldamótin 1900 þegar aðstæður breyttust og sjávarþorpin fóru vaxandi tók fólkinu að fækka. Í dag standa í víkinni rústir eyðibýla sem bera vitni um horfna tíma. Síðustu íbúarnir fluttust burt haustið1962 og þar með lagðist niður síðasta byggðin við Jökulfirði. Afkomendur Grunnvíkinga hafa nokkrir byggt sér bústaði og gæða víkina lífi með dvöl sinni á sumrin. Meðal annars er þar rekin ferðaþjónusta í Sútarabúðum. Í botni Grunnavíkur er bryggja að hruni komin, hún var ein sinnar tegundar í Grunnavíkur- og Sléttuhreppum. Ofan bryggjunnar er Sætún sem byggt var af séra Kjartani Kjartanssyni sem síðar fluttist inn í dalinn og bjó á kirkjustaðnum Stað. Sumir telja að Kjartan sé fyrirmynd Halldórs Laxness að Jóni Prímusi. Eftir að Kjartan flutti var allt innvolsið úr húsinu rifið úr því að frumkvæði verslunar á Ísafirði sem tók það upp í skuld. Síðar var hluti hússins lagfærður og það notað sem barnaskóli, verbúð og heimili og síðustu 10 árin sem búið var í Grunnavík var þar bóndabýli. Áhugaverð gönguleið er með stórgrýtisfjörunni fyrir Maríuhorn að Ófæru. Á leiðinni er komið að mjórri láglendisræmu sem kallast Staðareyrar. Þar eru rústir gamalla verbúða frá árabátatíma. Í Grunnavík var kirkjustaður og prestssetur að Stað til ársins 1954. Þar standa enn íbúðarhúsin (frá 1920) og kirkjan. Útihúsin eru hins vegar öll fallin og brennd. Sunnan við kirkjuna á Stað liggur gata úr Grunnavík til Sveitarinnar, en svo kölluðu Grunnvíkingar áður byggðina á Höfðaströnd og í Leirufirði. Í brekkum Snæfjallaheiðar liggur greinileg gata út frá eyðibýlinu Nesi yfir að Ísafjarðardjúpi. Við Staðará var tvíbýli og stóðu bæirnir nálægt ósum árinnar. Oddsflöt var nokkuð ofar en Sútarbúðir neðar, saman voru bæirnir kallaðir Kerlingastaðir. Heimildir: Vetfjarðavefurinn |
Flettingar í dag: 106
Gestir í dag: 31
Flettingar í gær: 102
Gestir í gær: 34
Samtals flettingar: 25046
Samtals gestir: 6344
Tölur uppfærðar: 4.9.2010 19:33:32
